Türkiye, yaklaşık 14,8 milyon adetlik yıllık akıllı telefon üretim kapasitesiyle bölgesinde önemli bir üretim merkezi olmayı sürdürüyor. Ancak, bu kapasiteden tam anlamıyla faydalanılmadığı ve yıllık yaklaşık 11,7 milyon IMEI kaydı yapılan telefonun sadece küçük bir kısmının yerli üretim olduğu ortaya çıkıyor. Yüksek kapasiteye rağmen, sektörün %35,7’lik kapasite kullanım oranı, ülke ekonomisine katma değer sağlama açısından büyük bir potansiyel kaybını gösteriyor.
Türkiye’nin gelişen üretim altyapısı ve küresel markaların yatırımları, yeni teknolojilere uyum açısından umut vaat ediyor. Ancak, bu potansiyelin sürdürülebilir ve yüksek katma değerli hale gelmesi, hükümet politikaları ve sektör iş birlikleriyle mümkündür.
Yerli üretim oranı şu anda %70 civarında olsa da, kapasite kullanımı düşük ve kayıt dışı pazar oranları yüksek. Yapılan araştırmalar, her yıl yaklaşık 3-3,5 milyon cihazın yasa dışı yollarla ülkeye giriş yaptığını ve bu durumun 2,6 milyar dolar civarında ekonomik kayba yol açtığını gösteriyor. Bu nedenle, vergi teşvikleri ve kayıtlı piyasa teşvikleri sayesinde yerli üretimi ve kayıt altına alınmayı artırmak, ekonomiye ciddi katkılar sağlayabilir.
Dünyanın hızla yükselen 5G teknolojisine geçiş sürecinde, Türkiye’nin de aktif rol alması gerekiyorsa, bu dönüşümün finansman ve erişim kolaylığı gözetilerek sağlanması şart. Örneğin, *kredi limitlerinin günümüz piyasa fiyatlarına uygun olarak en az 40 bin TL’ye çıkarılması,* tüketicilerin 5G destekli yeni nesil cihazlara erişimini kolaylaştıracak ve talebi canlı tutacaktır.
Yenilenmiş telefonlarda taksit imkanlarının genişletilmesi, yerli üretimi de destekleyerek 5G cihaz penetrasyonunu artırabilir. Bu uygulama, hem tüketicide teknolojik gelişmelerin önüne geçişi hızlandırır hem de yerli ürünlerin ulaşılabilirliğini artırır. Böylece, Türkiye, bölgesinde yüksek teknoloji üretiminde güçlü bir aktör haline gelebilir.
Vergi politikalarında yapılacak yenilikler özellikle yüksek katma değerli ve teknolojik ürünlerin yerli üretimini teşvik edecek şekilde revize edilmelidir. Bu adımlar, kayıt dışı piyasayı azaltmak, yerli üretimi teşvik etmek ve ekonomik büyümeyi hızlandırmak adına kritiktir. Ayrıca, 200 dolar seviyesindeki ithalat gözetim uygulamasının güncellenmesi, yüksek maliyetli ürünlerin Türkiye’de üretilmesine ön ayak olabilir.
Global tedarik zincirinde Türkiye’nin stratejik konumu ve bölgesel üretim avantajları, yeni teknolojilerin ülkeye çekilmesine imkan sağlar. Avrupa, Orta Doğu ve Afrika pazarlarına yakınlık, güçlü lojistik altyapı ve yüksek nitelikli iş gücü, Türkiye’yi önemli bir üretim ve ihracat üssü haline getiriyor. Bu, büyük ölçekli yatırımların önünü açabilir ve ülkenin teknolojide bağımsızlığını artırabilir.
Stratejik çözümler arasında yerli ve güvenilir haberleşme teknolojileri ile ilgili altyapıların güçlendirilmesi, modemler, fiber erişim ekipmanları ve IoT çözümleri gibi alanlarda yerli üretimin teşvik edilmesi bulunuyor. Bu, sadece ekonomik değil, siber güvenliğin de artırılmasını sağlayacak kritik bir adımdır.
Türkiye’de akıllı telefon üretimi ve tedarik zincirinin gelişimi, yalnızca mikro seviyede değil burada oluşan bilgi ve altyapının inovasyon ekosistemine entegre edilmesiyle de büyür. Otomotiv yan sanayinde olduğu gibi, elektronik ve yüksek teknoloji üretiminde de yerli ve güçlü bir yan sanayi altyapısı kurmak, uzun vadeli büyüme ve ihracat avantajı sağlar. Bu nedenle, devlet ve özel sektör iş birliğiyle, yerli üretime uygun vergi avantajları ve teşvik programlarının hayata geçirilmesi, Türkiye’nin küresel teknoloji sahnesinde kendine ait bir konum oluşturmasında kıymetlidir.
İlk yorum yapan olun